Câu hỏi ngôn ngữ là ngã rẽ đầu tiên khi lên kế hoạch sang Pháp: đầu tư cho tiếng Pháp và các chứng chỉ như DELF, DALF, hay chọn chương trình giảng dạy bằng tiếng Anh. Không có đáp án đúng cho tất cả, vì kết quả phụ thuộc vào cấp học, ngành và mục tiêu sau khi tốt nghiệp. Bài viết này so sánh hai hướng theo cách thực dụng.
Tóm tắt nhanh
- DELF và DALF là chứng chỉ tiếng Pháp được cấp theo khung trình độ châu Âu, còn TCF và TEF là hai bài kiểm tra khác thường được chấp nhận.
- Bậc licence chủ yếu dạy bằng tiếng Pháp, trong khi chương trình tiếng Anh tập trung nhiều ở master.
- Ngay cả khi học bằng tiếng Anh, tiếng Pháp vẫn rất hữu ích cho đời sống và việc làm thêm.
- Mức trình độ yêu cầu khác nhau theo trường, cần xem điều kiện của chương trình cụ thể.
- Lên kế hoạch học ngôn ngữ sớm giúp hồ sơ không bị nghẽn ở khâu chứng chỉ.
Mục lục
- Các chứng chỉ tiếng Pháp phổ biến
- Mức trình độ nào là đủ
- Lộ trình nếu chọn học bằng tiếng Pháp
- Khi nào chương trình tiếng Anh hợp lý
- Xây kế hoạch ngôn ngữ thực tế
- Sai lầm thường gặp
- Câu hỏi thường gặp
- Kết luận
Các chứng chỉ tiếng Pháp phổ biến
Trước hết cần phân biệt tên gọi, vì nhiều bạn mới tìm hiểu hay lẫn lộn.
DELF và DALF
Đây là hai chứng chỉ do cơ quan giáo dục Pháp cấp, có giá trị không giới hạn thời gian. DELF bao quát các mức từ cơ bản đến trung cấp cao, còn DALF dành cho trình độ cao hơn. Chúng được sắp theo các mức của khung tham chiếu ngôn ngữ châu Âu.
TCF và TEF
Hai bài kiểm tra này đánh giá trình độ tại thời điểm thi và có thời hạn giá trị nhất định. Nhiều trường chấp nhận chúng thay cho DELF hoặc DALF, nhưng không phải trường nào cũng vậy. Hãy kiểm tra danh sách chứng chỉ được chấp nhận trên trang của chương trình.
Mức trình độ nào là đủ
Yêu cầu thay đổi theo nơi và theo ngành. Chương trình khoa học xã hội hoặc luật thường đòi hỏi trình độ ngôn ngữ cao hơn các ngành thiên về tính toán. Vì vậy, thay vì tìm một con số chung, bạn nên mở phần điều kiện đầu vào của từng chương trình và ghi lại mức yêu cầu.
| Tình huống | Hàm ý về ngôn ngữ |
|---|---|
| Licence giảng dạy bằng tiếng Pháp | Cần trình độ đủ để theo bài giảng và viết luận |
| Master giảng dạy bằng tiếng Pháp | Thường đòi hỏi cao hơn, nhất là ngành lý thuyết |
| Chương trình tiếng Anh | Cần chứng chỉ tiếng Anh, tiếng Pháp có thể không bắt buộc |
| Năm dự bị ngôn ngữ | Dành cho người cần củng cố trước khi vào chuyên ngành |
Lộ trình nếu chọn học bằng tiếng Pháp
Đây là con đường mở nhiều cửa nhưng đòi hỏi thời gian. Một số bạn học ở Việt Nam trước, số khác sang Pháp học khoá ngôn ngữ rồi mới vào chuyên ngành.
Học ở Việt Nam trước khi đi
Ưu điểm là chi phí sinh hoạt trong lúc học thấp và bạn có thể thi chứng chỉ ngay khi sẵn sàng. Nhược điểm là thiếu môi trường giao tiếp thực tế, nên cần chủ động luyện nghe nói qua phim, podcast và bạn học.
Học khoá ngôn ngữ tại chỗ
Một số trường mở khoá tiếng Pháp cho sinh viên quốc tế. Hình thức này giúp quen môi trường nhưng bạn phải tính thêm chi phí và thời gian, đồng thời phải đảm bảo loại visa phù hợp với mục đích học.
Khi nào chương trình tiếng Anh hợp lý
Chương trình dạy bằng tiếng Anh phù hợp với người đã có nền tiếng Anh vững, muốn học chuyên sâu ở bậc master và ít thời gian cho việc học thêm ngôn ngữ. Tuy nhiên, có vài điểm cần cân nhắc kỹ.
- Số chương trình ít hơn nhiều so với kho chương trình tiếng Pháp, nên lựa chọn ngành và thành phố bị thu hẹp.
- Cạnh tranh có thể lớn vì nhiều ứng viên cùng hướng tới nhóm chương trình này.
- Đời sống hằng ngày, từ thủ tục hành chính đến tìm nhà, vẫn chủ yếu diễn ra bằng tiếng Pháp.
- Cơ hội việc làm tại địa phương thường tốt hơn khi bạn dùng được tiếng Pháp.
Nếu bạn còn phân vân về loại trường, hãy đọc thêm đại học công lập và grandes écoles vì ngôn ngữ giảng dạy thường gắn với từng nhánh.
Xây kế hoạch ngôn ngữ thực tế
- Chọn chương trình mục tiêu rồi ghi lại yêu cầu ngôn ngữ chính xác.
- Làm bài kiểm tra xếp lớp để biết điểm xuất phát.
- Đặt mốc thi chứng chỉ cách hạn nộp hồ sơ đủ xa để còn thi lại nếu cần; các mốc nộp được mô tả trong bài quy trình hồ sơ qua Campus France.
- Duy trì thói quen dùng tiếng Pháp mỗi ngày dù chỉ ít phút.
Sai lầm thường gặp
- Cho rằng cứ học bằng tiếng Anh thì không cần chạm đến tiếng Pháp.
- Thi chứng chỉ quá sớm rồi hết hiệu lực khi nộp hồ sơ, nhất là với loại có thời hạn.
- Chọn chứng chỉ mà chương trình mục tiêu không công nhận.
- Chỉ luyện thi mà không luyện giao tiếp.
Câu hỏi thường gặp
DELF có hết hạn không?
DELF và DALF được cấp với giá trị lâu dài, khác với một số bài thi đánh giá trình độ có thời hạn. Dù vậy, trường vẫn có thể yêu cầu kết quả trong khoảng thời gian gần đây, nên hãy xem điều kiện cụ thể.
Học chương trình tiếng Anh có cần chứng chỉ tiếng Pháp không?
Thường không bắt buộc, nhưng một số nơi khuyến khích hoặc yêu cầu mức cơ bản. Kiểm tra từng chương trình để biết chắc.
Nên học tiếng Pháp bao lâu trước khi đi?
Không có mốc chung vì tốc độ mỗi người khác nhau. Hãy lập kế hoạch dựa trên trình độ hiện tại và mức yêu cầu của chương trình bạn chọn.
Chứng chỉ nào dễ được chấp nhận nhất?
Điều này tuỳ trường. Cách chắc chắn là xem danh sách chứng chỉ trên trang tuyển sinh, hoặc hỏi trực tiếp bộ phận tiếp nhận sinh viên quốc tế.
Kết luận
Ngôn ngữ vừa là điều kiện đầu vào vừa là chìa khoá hoà nhập. Dù chọn hướng nào, bạn nên coi tiếng Pháp là khoản đầu tư dài hạn và luôn đối chiếu yêu cầu với trang tuyển sinh chính thức của chương trình trước khi đăng ký thi.